Voorgeschiedenis

Het Bos en Lommerplantsoen is van oorsprong de voortuin van het Gemeentelijk Administratie Kantoor, ofwel het GAK. Aan de noordoostkant lag een grote rotonde, die in feite een driesprong was. Het GAK werd in drie jaar tijd gebouwd naar een ontwerp van Ben Merkelbach en heeft een vloeroppervlak van maar liefst 36.000 m². Het gold als een bijna futuristisch administratiegebouw, met monumentale roltrappen in de centrale hal en een uitgekiend transportsysteem voor het papierwerk. Een kleine halve eeuw heeft Het Aquarium, zoals het in de volksmond heette, als Gemeentelijk Administratie Kantoor gediend.

Nadat het Gemeentelijk Administratie Kantoor in 2005 vertrok, stond het jarenlang leeg. De Gerrit Rietveld Academie haakte tot spijt van het stadsdeel in 2009 op het allerlaatst toch nog af, ook de Haagse Hotelschool durfde het avontuur niet aan. De crisis van 2008 benam bouwers en kopers het lef te investeren. Ondertussen lag de ontwikkeling van de hele omgeving van het GAK, met name die van het Bos en Lommerplantsoen, stil.

Bij de oplevering van het appartementencomplex De Collage in de zomer van 2008 was het Bos en Lommerplantsoen daardoor één groot bouwterrein. Het Stadsdeel legde er een tijdelijk plantsoen aan – niet meer dan een kaal grasveld met klinkerpaden en een groot parkeerterrein. Het wachten was op een nieuwe bestemming van het GAK-gebouw, pas als die er was kon de aanleg van een mooi plantsoen beginnen.

Een groep nieuwe bewoners wilde niet afwachten en richtte De Groene Collage op. Stadsdeel Bos en Lommer sputterde tegen, en zo begonnen we in het voorjaar van 2009 met guerilla gardening langs de afrit naar de parkeergarage. Al snel besloot toenmalige stadsdeelvoorzitter Jeroen Broeders, en met hem de stadsdeelraad, het oogluikend toe te zien. Onze tuin kreeg de status van reuze-geveltuin.

En toen kwam er vaart in, Broeders wilde voor de fusie tot Stadsdeel West een definitief ontwerp voor het plantsoen goedgekeurd hebben, zodat niets meer roet in het eten kon gooien. Het plantsoen zou in één keer ontworpen worden en in twee fases uitgevoerd.

Begin 2010 konden landschapsarchitect Niek Roozen en zijn team aan de slag, samen met een ontwerpgroep van buurtbewoners en ambtenaren. Onder de bezielende leiding van Gerda Brethouwer, onafhankelijk participatiedeskundige, werkten we maanden aan het ontwerp van het plantsoen. De mensen van De Groene Collage maakten zich sterk voor een eetbare tuin in eigen beheer; op de tekening heette dat de ‘flexibele tuin’. De toenmalige deelraad ging akkoord op voorwaarde dat het stadsdeel en de Groene Collage samen een zelfbeheernotitie opstelden. Omdat het stadsdeel een juridisch aanspreekbare partner moet hebben, heeft de Groene Collage de Vereniging Stadstuin Bos en Lommer opgericht en zichzelf als informele groep opgeheven.
De notitie maakte onderdeel uit van het definitief ontwerp dat 19 april 2011 door de Stadsdeelraad West is goedgekeurd.

Uiteindelijk besloot de projectontwikkelaar in de noordvleugel van het GAK-gebouw koopstudio’s te bouwen voor studenten en starters en mensen die een pied-à-terre zoeken. De bouw startte in september 2011. In de plint van de noordvleugel is plaats voor bedrijfjes en instellingen. Nadat de verkoop een succes bleek, kwamen er ook in de zuidvleugel koopstudio’s. De gevels werden vernieuwd, maar het gebouw heeft zijn oorspronkelijke karakter behouden. Het stadsdeel heeft het ontwerp van architect Wessel de Jonge geprezen vanwege zijn respectvolle omgang met het monument.

 

Foto’s:
> Vroeger
> Herinrichting 2006-2012
> Herinrichting 2013
> Feestelijke opening juni 2013

 

Meer:
> Over het GAK-gebouw (pdf)
> Manifest van de Groene Collage

 

> Terug