Geschiedenis…

Het Bos en Lommerplantsoen is van oorsprong deels parkeerplaats en voortuin van het Gemeenschappelijk Administratie Kantoor, ofwel het GAK. Aan de noordoostkant lag een grote rotonde, die in feite een driesprong was. Het GAK werd in drie jaar tijd gebouwd naar een ontwerp van Ben Merkelbach en heeft een vloeroppervlak van maar liefst 36.000 m². Het gold als een bijna futuristisch administratiegebouw, met monumentale roltrappen in de centrale hal en een uitgekiend transportsysteem voor het papierwerk. Een kleine halve eeuw heeft ‘Het Aquarium’, zoals het in de volksmond ook wel heette, als Gemeentelijk Administratie Kantoor gediend.
Het plantsoen bleef jarenlang een afgetrapt grasveldje waar allerlei tijdelijke functies een plek vonden zoals de warenmarkt en een noodschooltje.

Pas eind jaren negentig kwamen er voor het eerst mensen aan het plantsoen wonen en wel in het nieuwe verzorgingstehuis De Boeg en het bijbehorende rijtje aanleunwoningen. En ook voor de rest van het plantsoen werden plannen gemaakt. Nadat het GAK in 2005 was vertrokken, werd begonnen met de bouw van het appartementencomplex De Collage. Tot dat in de zomer van 2008 werd opgeleverd was het Bos en Lommerplantsoen één groot bouwterrein.

Het Stadsdeel legde er een tijdelijk plantsoen aan – niet meer dan een kaal grasveld met klinkerpaden en een groot parkeerterrein. Want het wachten was op een nieuwe bestemming van het GAK-gebouw, pas als die er was kon de aanleg van een mooi plantsoen beginnen, stond het gebouw jarenlang leeg. De Gerrit Rietveld Academie toonde serieuze belangstelling, maar haakte tot spijt van Stadsdeel Bos en Lommer in 2009 op het allerlaatst af, ook de Haagse Hotelschool durfde het avontuur niet aan. De crisis van 2008 benam bouwers en kopers het lef te investeren. Ondertussen lag de ontwikkeling van de hele omgeving van het GAK, met name die van het Bos en Lommerplantsoen, stil.

Een groep nieuwe bewoners wilde niet afwachten en richtte De Groene Collage op om druk op de ketel te zetten. Stadsdeel Bos en Lommer sputterde tegen, en zo begonnen we in het voorjaar van 2009 met guerilla gardening langs de afrit naar de parkeergarage. We schreven een manifest, getiteld Tijdelijkheid als kans.
Al snel besloot toenmalige stadsdeelvoorzitter Jeroen Broeders, en met hem de stadsdeelraad, het oogluikend toe te zien. Onze tuin kreeg de status van reuze-geveltuin, met contract en al.

En toen kwam er vaart in, Broeders wilde vóór de fusie tot Stadsdeel West een definitief ontwerp voor het plantsoen goedgekeurd hebben, zodat niets meer roet in het eten kon gooien. Het plantsoen zou in één keer ontworpen worden en in twee fases uitgevoerd.

Begin 2010 konden landschapsarchitect Niek Roozen en zijn team aan de slag, samen met een ontwerpgroep van buurtbewoners en ambtenaren. Onder de bezielende leiding van Gerda Brethouwer, onafhankelijk participatiedeskundige, werkten we maanden aan het ontwerp van het plantsoen. De mensen van De Groene Collage maakten zich sterk voor een eetbare tuin in eigen beheer; op de tekening heette dat de ‘flexibele tuin’. De toenmalige deelraad ging akkoord op voorwaarde dat het stadsdeel en De Groene Collage samen een zelfbeheernotitie opstelden. Omdat het stadsdeel een juridisch aanspreekbare partner moet hebben, heeft De Groene Collage de Vereniging Stadstuin Bos en Lommer opgericht en zichzelf als informele groep opgeheven.
De notitie Groeimodel voor zelf- en medebeheer van het Bos en Lommerplantsoen* maakte onderdeel uit van het definitief ontwerp dat 19 april 2011 door de Stadsdeelraad West is goedgekeurd.
Op 23 juni 2013 werd het Bos en Lommerplantsoen (Fase I) feestelijk geopend. Met toespraken van stadsdeelvoorzitter Dirk de Jager, landschapsarchitect Niek Roozen en Pauline de Bok namens de Vereniging Stadstuin Bos en Lommer, > Tijd om te oogsten.

Uiteindelijk besloot de projectontwikkelaar in de noordvleugel van het GAK-gebouw koop- en sociale huurstudio’s te bouwen voor studenten en starters en mensen die een pied-à-terre zoeken. De bouw startte in september 2011. In de plint van de noordvleugel is plaats voor bedrijfjes en instellingen. Nadat de verkoop een succes bleek, kwamen er ook in de zuidvleugel woonstudio’s. De gevels werden vernieuwd, maar het gebouw heeft zijn oorspronkelijke karakter behouden. Het stadsdeel heeft het ontwerp van architect Wessel de Jonge geprezen vanwege zijn respectvolle omgang met het monument.
Het duurde nog jaren voor er ook voor de middenvleugel een bestemming was gevonden. Als sluitstuk opende Hotel Cityden in 2019 zijn deuren. Een jaar later was ook Fase II van het plantsoen aangelegd.

In de loop van twintig jaar is er aan het plantsoen een nieuwe buurt ontstaan. Volgens het CBS wonen er nu ruim 1.200 mensen (cijfers uit 2020) direct aan het plantsoen, verdeeld over De Boeg, De Collage (appartementen + studentenwoningen) en het GAK-gebouw (De Studio’s). Zie cbsinuwbuurt.nl. Het hart van dat buurtje van ouderen, gezinnen, studenten, expats van over de hele wereld is een groene oase: het Bos en Lommerplantsoen.

* Het Groeimodel is als pdf op te vragen bij het bestuur > e-mail